به گزارش آلاچیق خبر ، خلق فرصتهای تربیتی، ضمن رعایت عدالت آموزشی، فرایند یاددهی - یادگیری را تسهیل کرده و باعث بروز خلاقیت در دانشآموزان میشود. چنانچه در راهکار شمارۀ ۶ از هدفهای کلان سند تحول بنیادین به «تنوعبخشی به محیطهای یادگیری در فرایند تعلیموتربیت رسمی، عمومی» اشاره شده است.
اجرای روز بدون کیف، یکی از طرحهای تحولی است که در هر ماه دو روز به فاصلۀ دو هفته دانشآموزان مقطع ابتدایی، بدون کیف به مدرسهرفته و تحت هدایت معلم، یادگیری مشارکتی و تربیت تمام ساحتی را تجربه میکنند.
در روز بدون کیف، آموزش تعطیل نیست؛ بلکه در آن فعالیتهای هدفمندی متناسب با پایۀ تحصیلی دانشآموزان و با درنظرگرفتن سبکهای مختلف یادگیری پیشبینی و برنامهریزی میشود. ازآنجاییکه مطابق سند تحول بنیادین، رشد همهجانبه هدف نهایی نظام تعلیموتربیت است، ضرورت دارد تا ارکان اصلی تحول مدرسه، از جمله آموزگاران و دبیران، با خودداری از تفکر موزاییکی، ساحت غالب متناسب با یک فعالیت را در نظر بگیرند.
از جمله فعالیتهای مدارس در روز بدون کیف میتوان به مواردی از جمله برگزاری نمایشگاههای کارآفرینی و آموزش سواد مالی، کارکردن با ابزار هوش مصنوعی در تبدیل ایده به تصویر، فعالیتهای مرتبط با مجلات رشد، اجرای فعالیت دوبله و گزارشگری ورزشی، خوردن صبحانۀ سلامت و... اشاره کرد.
بهعنوانمثال، برگزاری نمایشگاه کارآفرینی از دستسازههای دانشآموزان به طور همهجانبه فعالیتی تمام ساحتی است که ساحتهای تحت پوشش آن بهتفصیل عبارتاند از:
* توسعۀ فرهنگ سپاسگزاری، رعایت انصاف و امانت در خریدوفروش (ساحت تربیت اعتقادی، عبادی، اخلاقی)
* کارگروهی و یادگیری مشارکتی (ساحت تربیت سیاسی، اجتماعی)
* ساخت دستسازههای دانشآموزی (ساحت تربیت زیباییشناختی و هنری)
* تولید خوراکیهای سالم (ساحت تربیت زیستی - بدنی)
* فروش محصولات (ساحت تربیت اقتصادی - حرفهای)
* برآورد قیمت و تخفیف و برنامهریزی جهت خریدوفروش آگاهانه (ساحت تربیت علمی - فناورانه)
همچنین میلکردن صبحانۀ سلامت، پس از انجام ورزش صبحگاهی و فعالیتهای فیزیکی، اگرچه بهظاهر سهل، چنانچه با دید همهجانبه اجرا شود، در بطن خود مفاهیم ساحتهای مختلفی نظیر موارد زیر را در برخواهد داشت:
* شکرگزاری نعمتها (ساحت تربیت اعتقادی، عبادی، اخلاقی)
* خوردن صبحانۀ سالم و فعالیت بدنی (ساحت تربیت زیستی - بدنی)
* توجه به تزیین صبحانه (ساحت تربیت زیباییشناختی و هنری)
* درنظرگرفتن مشاغل مرتبط با مواد غذایی صبحانه (ساحت تربیت اقتصادی - حرفهای)
* توجه به مباحث کسر و درصد متناسب با پایۀ تحصیلی (ساحت تربیت علمی - فناورانه)
تینا یکی از دانشآموزان پایۀ ششم ابتدایی است که تجربۀ خود در خصوص روز بدون کیف را اینطور بیان میکند: در روز بدون کیف فعالیتهای مجلۀ رشد را انجام میدهیم، روخوانی داستانها را تمرین میکنیم و کنار دوستانمان به کارگروهی از جمله فعالیتهای ورزشی و هنری مرتبط با دروس میپردازیم.
وی اضافه میکند: همچنین ما آداب معاشرت و رعایت آداب شهروندی را تمرین میکنیم؛ در این روز خستگی برای ما معنی ندارد، چراکه در کنار دوستان و معلممان فعالیت میکنیم، از یکدیگر یادمیگیریمم و اوقات خوشی را رقم میزنیم.
یکی از مواردی که در اجراییسازی تجارب تحولی متناسب با تربیت تمامساحتی، برخی از مدارس را با چالش مواجه کرده، پرداخت هزینههای گزاف جهت اجرای تجارب تحولی متفاوت است؛ در صورتی که تحول در درجۀ اول، مطابق امکانات و منابع و بافت فرهنگی- اقتصادی هر محله و مدرسه رقم میخورد. چنانچه در سند تحول بنیادین، مدرسه بهعنوان کانون تربیتی محله معرفی شده و انتظار میرود تا در تعامل و ارتباط با کانونهای دیگر از جمله مساجد، مراکز تربیتی و مؤسسات آموزشی، یاریرسان رفع چالشهای مدرسه باشد.
همانگونه که شرح آن گذشت، طرح تحولی «روز بدون کیف» گامی مهم در راستای اجراییسازی سند تحول بنیادین، مطابق چرخشهای تحولی و تربیت تمامساحتی است. ایجاد فرصت برای دانشآموزان در مسیر ظهور و بروز توانمندیهایشان، نه تنها اعتمادبهنفس آنان را افزایش میدهد، بلکه زمینه را برای رشد همهجانبۀ ایشان و تربیت دانشآموز تمام ساحتی فراهم میکند.
تردیدی نیست که اگر فرآیند تعلیموتربیت، مطابق سند تحول بنیادین عملیاتی شود بستری مناسب جهت بالفعلشدن ظرفیتهای بالقوۀ دانشآموزان در حیطههای مختلف فراهم میشود.
امید است فراگیران بتوانند با هدایت معلم و متولیان مدرسه، تجربۀ تربیت تمامساحتی را در محیطهای یادگیری متفاوت از جمله کتابخانه، آزمایشگاه، اتاق بازی، حیاط مدرسه، مسجد و.... رقم بزنند و خود سفیرانی در راستای پیادهسازی سند تحول بنیادین در کف کلاس مدرسه، به صورت همهجانبه باشند.
